Το βήμα πίσω
Αυτή τη συζήτηση την έχω κάνει πολλές φορές, με διαφορετικούς ανθρώπους. Πρόσφατα μια coachee μου μού περιέγραφε πόσο δυσκολεύεται να κάνει με συνέπεια αυτά που θέλει και ότι της λένε συχνά πως «δεν έχει πειθαρχία».
Δεν της είπα πώς να αποκτήσει πειθαρχία. Τη ρώτησα κάτι άλλο:
«Τι σημαίνει για σένα πειθαρχία;»
Δεν θα σου πω τι μου απάντησε. Θα σε αφήσω να απαντήσεις για τον εαυτό σου και πιθανολογώ πως η απάντηση που θα δώσεις μοιάζει πολύ με τη δική της.
Δεύτερη ερώτηση: «Υπάρχουν πράγματα που κάνεις με ευκολία, χωρίς να χρειάζεται να πειθαρχείς; Τι αλλάζει εκεί;»
Ούτε τώρα θα σου πω τι μου είπε. Αξίζει να σκεφτείς τις δικές σου απαντήσεις.
Η λέξη «πειθαρχία» μας φαίνεται αθώα. Αλλά κρύβει κάτι:
πειθ-αρχία: πείθω + άρχω
Υπακοή σε κάποιον ανώτερο. Η ίδια η λέξη λέει ότι πρέπει να επιβληθείς στον εαυτό σου – σαν να είσαι ταυτόχρονα ο στρατιώτης και ο διοικητής.
Και ναι, αυτό μπορεί να δουλέψει. Για λίγο. Σε κάποιες περιπτώσεις.
Αλλά σκέψου πώς νιώθεις όταν αναγκάζεσαι. Πώς νιώθεις όταν σου επιβάλλουν κάτι; Πόσο το αντέχεις αυτό;
Η πειθαρχία, από μόνη της, είναι σαν μπαταρία που αδειάζει γρήγορα. Ξέρεις το συναίσθημα – αυτό που νιώθεις όταν δεν μπορείς άλλο, αλλά συνεχίζεις να πιέζεις…
Και κάθε φορά που η μπαταρία τελειώνει, ο κριτής μέσα σου λέει: «Βλέπεις; Πάλι δεν τα κατάφερες.»
Ο κύκλος είναι ο εξής:
«Δεν έχεις πειθαρχία» → Πιέζεσαι → Δεν αντέχεις → Σταματάς → «Πάλι τα ίδια» → Repeat.
Όταν κάποιος σου λέει «πρέπει να αποκτήσεις πειθαρχία», όντως ακούγεται σαν λύση. Στην πραγματικότητα, όμως, είναι μια ακόμα εκδοχή του «κάτι σου λείπει». Το ίδιο ακριβώς που λέει ο εσωτερικός κριτής.
Τι γίνεται, όμως, με εκείνα τα πράγματα που κάνεις χωρίς να σε αναγκάσει κανένας;
Εκεί δεν χρειάζεσαι πειθαρχία – γιατί υπάρχει κίνητρο. Υπάρχει σύνδεση ανάμεσα σε αυτό που κάνεις και σε αυτό που νιώθεις ότι είσαι. Δεν παλεύεις με τον εαυτό σου. Εναρμονίζεσαι μαζί του.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν σου χρειάζεται ποτέ πειθαρχία. Σημαίνει ότι αν χρειάζεσαι πειθαρχία συνέχεια, κάτι δεν πάει καλά – και αυτό το «κάτι» δεν είσαι εσύ.
Μπορεί ο στόχος να μη συνδέεται πραγματικά με τις αξίες σου. Μπορεί ο τρόπος που προσπαθείς να είναι υπερβολικός – πολλές ώρες, πολλή πίεση, μη ρεαλιστικές προσδοκίες. Μπορεί να σου λείπει στρατηγική και να προσπαθείς να την αναπληρώσεις με υπερπροσπάθεια.
Σε κάθε περίπτωση, το πρόβλημα δεν λύνεται με «περισσότερη πειθαρχία». Λύνεται με μια εντελώς διαφορετική ερώτηση:
Όχι «πώς θα αναγκάσω τον εαυτό μου;» – αλλά «πώς θα εναρμονίσω αυτό που κάνω με αυτό που πραγματικά θέλω και είμαι;»
Κάνε μια παύση σε αυτό το σημείο – εδώ κρύβεται όλη η ουσία.
Η ερώτηση
Σκέψου κάτι που κάνεις με ευκολία – κάτι για το οποίο δεν χρειάζεσαι πίεση. Και μετά σκέψου κάτι που αναβάλλεις. Τι διαφέρει ανάμεσα σε αυτά τα δύο; Μην απαντήσεις απλά «η θέληση». Πήγαινε πιο βαθιά.
Το βήμα μπροστά
Σκέψου έναν στόχο που αναβάλλεις και κάνε τρεις ερωτήσεις – δεν σου ζητάω να τις απαντήσεις. Μόνο κράτα τες ως τροφή για σκέψη.
- Αυτό που θέλω να πετύχω συνδέεται με κάτι που πραγματικά με νοιάζει – ή είναι κάτι που «πρέπει» να κάνω;
- Ο τρόπος που προσπαθώ είναι ρεαλιστικός – ή ζητάω από τον εαυτό μου περισσότερα απ’ ό,τι μπορεί να δώσει;
- Τι θα άλλαζα αν ήξερα ότι δεν πρόκειται να κριθώ για το αποτέλεσμα;
Δεν χρειάζεται να βρεις απαντήσεις τώρα. Αρκεί να αφήσεις τις ερωτήσεις να δουλέψουν μέσα σου.
Το επόμενό μας βήμα μαζί
Αν αναγνωρίζεις αυτόν τον κύκλο – πίεση, αποτυχία, αυτοκριτική, repeat – αυτόν τον μήνα στο Growth Academy δουλεύουμε πάνω σε κάτι που αλλάζει τη δυναμική:
Αντί να παλεύεις με τον κριτή, μαθαίνεις να του απαντάς με μια διαφορετική φωνή.
Τη Δευτέρα ξεκινάμε με μια ερώτηση που θα σε βοηθήσει να καλλιεργήσεις μια νέα φωνή που δεν σε κατηγορεί, αλλά σε φροντίζει.
5 λεπτά. Ένα εργαλείο. Χωρίς πίεση.
Η coachee μου, αφού απάντησε σε αυτές τις ερωτήσεις, δεν «απέκτησε πειθαρχία». Έκανε κάτι καλύτερο:
Συνειδητοποίησε ότι δεν χρειάζεται ξαφνικά να αλλάξει χαρακτήρα και να αρχίσει να πιέζει τον εαυτό της, και ότι ο τρόπος με τον οποίο προσπαθούσε δεν ταίριαζε στη ζωή της. Και αυτή η συνειδητοποίηση είναι το πρώτο βήμα για έρθει και η συνέπεια – χωρίς πόλεμο.
Αυτό δεν είναι θεωρία. Είναι αυτό που βλέπω ξανά και ξανά στη δουλειά μου: η αλλαγή δεν ξεκινά από την πειθαρχία. Ξεκινά από το να σταματήσεις να παλεύεις με τον εαυτό σου – και να αρχίσεις να τον ακούς.
Καλό Σαββατοκύριακο.
Φύλλις
